Erkekleri solladı, kupasını mahkemede aldı

Yayın Tarihi : 20 Eylül 2010
9851
Türkiye'nin ilk kadın otomobil yarışçısı Samiye Burhan, 1932'de geçtiği erkekler durumu hazmedemeyince, kupasını mahkeme yoluyla aldı.

 

Samiye Burhan Cahit (Morkaya), modern Türkiye'nin öncü kadınlarından biridir. Ehliyet alan ilk Türk kadın şoför olan Samiye Burhan Cahit Hanım, aynı zamanda ilk Türk kadın otomobil yarışçısıdır. Samiye Burhan Cahit, ülkemizde ilk kez 1928 yılında başlayan otomobil yarışlarının değişmez pilotlarından biridir.

Samiye Burhan Cahit, ehliyet alan ilk Türk kadın şofördür...O dönemde İstanbul Hipodromu'nda yarışlar düzenlenmiş ve at yarışlarında olduğu gibi müşterek bahisler yapılmıştır.

Samiye Hanım, 1930 ve 1931'deki yarışlarda dereceye girdiyse de ilk birinciliğini 1932'de kazandı. İstinye köprüsü ile Zincirlikuyu arasındaki 9.5 kilometrelik parkurda düzenlenen ralli için kadın olarak sadece Samiye Burhan Cahit Hanım kaydını yaptırmıştı. Rakibi olmadığı için Samiye Hanım erkekler sınıfında yarışmak istedi. Organizasyon Komitesi ve Hakem Kurulu bunda bir sakınca görmedi. 

Samiye Hanım, bir yarış öncesinde...Samiye Hanım, yarışta Ford marka otomobiliyle tüm erkek rakiplerini geçerek birinciliği kazandı. Kupasını dönemin vali ve belediye reisi Muhiddin Üstündağ verdi. Çekilen fotoğraflar ertesi gün neredeyse bütün gazetelerin ilk sayfasında yer aldı. O yılların ünlü muhabiri Hikmet Feridun Es, Samiye Hanım ile birinciliği üzerine bir mülakat yaptı, bir çok fotoğrafla süslenen bu söyleşi Yedigün mecmuasında yayınlandı.

Ancak bir kadına geçilmeyi hazmedemeyen biri vardı. Bu yarışı ikinci sırada bitiren Paşazade Vehbi Bey "Yarışa hanım alınmasaydı birinci ben olacaktım" gerekçesiyle itiraz etti. Organizasyon komitesi işin içinden çıkamayınca, olay yargıya intikal etti. Davaya bakan Sultanahmet Sulh Hukuk Mahkemesi, "Bir kadın da otomobil yarışlarına katılabilir ve birinci gelebilir" gerekçesiyle kupanın Samiye Hanım'a verilmesini karara bağladı. Samiye Hanım, pistte geçilen ama durumu kabullenemeyen erkekleri bir kez de yargıda sollayıp kupasına kavuştu.

Samiye Burhan Cahit, yarışlar sırasında seyircilerin büyük ilgisini çekiyordu.Ertesi yıl Turing tarafından düzenlenen otomobil yarışlarında tekrar birinci olan Samiye Burhan Cahit Hanım, 1934 yarışlarında aynı parkurda kaza yaptı ve takla atarak parçalanan Ford marka otomobilinin içinden ağır yaralı olarak kurtarıldı.

Hastanede yapılan bir dizi ameliyata rağmen kazada parçalanan sol elini bir daha kullanamayacağı anlaşıldı. Böylelikle aynı zamanda müzisyen olan ve kemençe icrasında "yekta" olarak kabul edilen Samiye Hanım, sazına veda etti. Ancak araba sevdasından ölene kadar vazgeçmedi. Samiye Burhan Cahit Morkaya, 4 Haziran 1972 tarihinde Amerikan Hastanesi'nde vefat edene dek otomobil kullanmayı sürdürdü.

(Derleme: Turknostalji.com)